خیز ۵۰۰ میلیارد تومانی دانشگاه بیرجند برای توسعه زیرساخت‌ها؛ از جهش انرژی خورشیدی و رتبه نهم دانشگاه‌های سبز تا شکل‌گیری زیست‌بوم نوآوری
به گزارش روابط عمومی و اطلاع‌رسانی دانشگاه بیرجند، دکتر احمد خامسان، سرپرست دانشگاه بیرجند، در نشست خبری با اصحاب رسانه و خبرنگاران استان، با تشریح مجموعه‌ای از اقدامات و برنامه‌های دانشگاه در حوزه‌های عمرانی، آموزشی، پژوهشی، فناوری، فرهنگی، زیست‌محیطی و رفاهی، از تکمیل طرح‌هایی با اعتباری حدود ۵۰۰ میلیارد تومان خبر داد.
توسعه زیرساخت‌های خوابگاهی، افزایش ظرفیت تولید انرژی خورشیدی به ۱.۶ مگاوات، بازچرخانی آب و مدیریت منابع در پردیس‌های دانشگاه، راه‌اندازی موزه علم و فناوری و مرکز اسناد، توسعه پردیس کشاورزی و باغ امیرآباد، استقرار واحدهای فناور در بازارچه نوآوری و رویش، برنامه‌ریزی برای ایجاد پردیس علم و فناوری با مشارکت بخش خصوصی و ارتقای جایگاه دانشگاه بیرجند در رتبه‌بندی‌های سبز و علمی کشور، از مهم‌ترین محورهای مطرح‌شده در این نشست بود.
دکتر خامسان در ابتدای این نشست با تأکید بر جایگاه رسانه‌ها در توسعه استان، دانشگاه و رسانه را دو شریک راهبردی در مسیر شفافیت، پاسخ‌گویی و آینده‌سازی خراسان جنوبی دانست و گفت: دانشگاه بیرجند صرفاً رسانه را ناشر اخبار خود نمی‌داند، بلکه اصحاب رسانه را از شرکای راهبردی خود در مسیر توسعه و ایفای مسئولیت اجتماعی دانشگاه می‌شناسد.
وی با اشاره به تأکید بر گسترش تعامل دوسویه با رسانه‌ها افزود: دانشگاه بیرجند به‌عنوان یک سرمایه علمی و اجتماعی استان، برای ایفای نقش مؤثر در آینده خراسان جنوبی به ارتباطی مؤثر و مستمر با اصحاب رسانه نیاز دارد و روابط عمومی دانشگاه نیز از توسعه این تعامل و همکاری استقبال می‌کند.
از ۱۲۰ دانشجو تا بیش از ۵۰ هزار دانش‌آموخته؛ پنج دهه نقش‌آفرینی در آموزش عالی استان
سرپرست دانشگاه بیرجند با اشاره به پیشینه تأسیس این دانشگاه اظهار کرد: دانشگاه بیرجند در ۱۳ خردادماه ۱۳۵۴ تأسیس شد و فعالیت آموزشی خود را در اول مهرماه ۱۳۵۶ با پذیرش ۱۲۰ دانشجو آغاز کرد. سال گذشته پنجاهمین سال تأسیس دانشگاه گرامی داشته شد و مهرماه ۱۴۰۶ نیز پنجاهمین سال آغاز فعالیت آموزشی این مجموعه خواهد بود.
وی با بیان اینکه دانشگاه بیرجند تاکنون بیش از ۵۰ هزار دانش‌آموخته را به جامعه معرفی کرده است، افزود: بخش قابل‌توجهی از مراکز آموزش عالی استان از مجموعه دانشگاه بیرجند منشأ گرفته‌اند و استادان این دانشگاه در شکل‌گیری و توسعه آموزش عالی خراسان جنوبی نقش داشته‌اند. دانشگاه بیرجند امروز به مجموعه‌ای اثرگذار در عرصه آموزش، فرهنگ و توسعه استان و کشور تبدیل شده است.
دکتر خامسان با اشاره به برنامه‌ریزی دانشگاه برای تکمیل طرح‌های نیمه‌تمام و اجرای پروژه‌های جدید در آستانه پنجاهمین سال آغاز فعالیت آموزشی دانشگاه گفت: در یک سال گذشته حدود ۵۰۰ میلیارد تومان در بخش‌های مختلف دانشگاه سرمایه‌گذاری شده و مجموعه‌ای از پروژه‌ها در حوزه‌های آموزشی، پژوهشی، فرهنگی، رفاهی و زیرساختی آماده بهره‌برداری است که به‌تدریج تا مهرماه ۱۴۰۶ افتتاح خواهد شد.
توسعه زیرساخت‌های خوابگاهی؛ از بهره‌برداری خوابگاه صدف ۶ تا تکمیل خوابگاه‌های متأهلی
دکتر خامسان با تشریح طرح‌های حوزه رفاهی و خوابگاهی دانشگاه، خوابگاه دخترانه صدف ۶ را از مهم‌ترین پروژه‌های آماده بهره‌برداری دانست و گفت: این خوابگاه با ظرفیت اسکان ۲۵۰ دانشجو از سال ۱۳۹۹ آغاز شد و با استفاده از منابع مختلف، از جمله درآمدهای اختصاصی دانشگاه، حمایت‌های بنیاد برکت و اعتبارات سفر ریاست جمهوری به مرحله تکمیل رسید.
وی افزود: برای اجرای این پروژه تاکنون حدود ۱۴۰ میلیارد تومان هزینه شده است و خوابگاه آمادگی پذیرش دانشجویان را دارد و پیش‌بینی می‌شود طی یک تا دو هفته آینده اسکان دانشجویان در آن آغاز شود.
سرپرست دانشگاه بیرجند همچنین از تکمیل دو بلوک خوابگاه متأهلی خبر داد و اظهار کرد: این پروژه از سال ۱۴۰۲ با حمایت بنیاد برکت و خیرین آغاز شد و برای اجرای آن در مجموع حدود ۸۴ میلیارد تومان هزینه شده است. با تکمیل این دو بلوک، امکان اسکان ۲۴ زوج دانشجو فراهم می‌شود.
وی ادامه داد: دو بلوک دیگر خوابگاه متأهلی، شامل بلوک‌های یک و سه خوابگاه مطهری که با مشارکت خیرین در حال اجراست، پیشرفت فیزیکی مناسبی دارد و تجهیزات مورد نیاز آن‌ها نیز خریداری شده است. برنامه دانشگاه، تکمیل این دو بلوک تا مهرماه سال آینده است.
دکتر خامسان با قدردانی از همراهی خیرین در توسعه امکانات دانشگاه، از خرید پنج واحد اقامتی برای استفاده کارکنان شاغل و بازنشسته خبر داد و گفت: با همراهی خیر نیک‌اندیش، مرحوم کیهان‌دوست گنجی، دو ویلا در شمال کشور و سه آپارتمان در مشهد خریداری شده است که برای این مجموعه نزدیک به ۵۰ میلیارد تومان هزینه شده و همکاران دانشگاه می‌توانند از امکانات آن استفاده کنند.
حرکت به‌سوی دانشگاه سبز؛ افزایش ظرفیت نیروگاه خورشیدی به ۱.۶ مگاوات
سرپرست دانشگاه بیرجند با اشاره به اقدامات انجام‌شده در حوزه مدیریت سبز، این دانشگاه را در زمره ۱۰ دانشگاه برتر کشور در زمینه تولید انرژی‌های تجدیدپذیر معرفی کرد و گفت: ظرفیت نیروگاه خورشیدی دانشگاه با اضافه شدن ۴۰۰ کیلووات ظرفیت جدید در سال گذشته، به ۷۵۰ کیلووات رسیده است.
وی با بیان اینکه نیروگاه خورشیدی دانشگاه در پردیس شوکت‌آباد و محدوده بلوار فناوری مستقر است، افزود: این اقدامات با استفاده از منابع مختلف، از جمله درآمدهای اختصاصی دانشگاه و اعتبارات مرتبط با مدیریت سبز انجام شده و هدف‌گذاری دانشگاه برای دو سال آینده، افزایش ظرفیت تولید برق خورشیدی به حدود ۱.۶ مگاوات است.
دکتر خامسان با اشاره به گستردگی فضای سبز و باغات دانشگاه و ضرورت مدیریت منابع آب در اقلیم خشک منطقه اظهار کرد: بیش از ۱۵۰ هکتار از فضای سبز و باغات دانشگاه در مسیر اصلاح روش‌های آبیاری قرار گرفته و بخش قابل‌توجهی از آن به سامانه آبیاری قطره‌ای مجهز شده است.
وی افزود: از سال ۱۳۹۹ دو استخر ژئوممبران در پردیس‌های شوکت‌آباد و امیرآباد احداث شده و خطوط انتقال آب نیز برای هدایت آب به بخش‌های بالادستی پردیس‌ها اجرا شده است تا امکان استفاده از آب ذخیره‌شده برای آبیاری فضای سبز فراهم شود.
سرپرست دانشگاه بیرجند از اختصاص ۱۵ میلیارد تومان برای ارتقای تصفیه‌خانه دانشگاه خبر داد و گفت: با اجرای فاز جدید این تصفیه‌خانه، تلاش می‌شود کیفیت پساب به سطحی برسد که برای آبیاری فضای سبز و درختان غیرمثمر قابل استفاده باشد. بخشی از مشکلات گذشته، از جمله بوی نامطبوع تصفیه‌خانه، با اقدامات انجام‌شده تا حد زیادی برطرف شده است و برنامه دانشگاه، تکمیل فرآیند تصفیه و بازگرداندن آب به چرخه مصرف فضای سبز و در مراحل بعدی باغات است.
توسعه پهنه کشاورزی و دامپروری امیرآباد با سرمایه‌گذاری بیش از ۱۱ میلیارد تومان
دکتر خامسان با اشاره به توسعه پردیس کشاورزی، منابع طبیعی و محیط زیست دانشگاه در امیرآباد اظهار کرد: این مجموعه در زمینی به وسعت حدود ۱۲۰ هکتار شکل گرفته و یکی از ظرفیت‌های مهم دانشگاه در حوزه آموزش، پژوهش و فعالیت‌های کشاورزی و دامپروری به شمار می‌رود.
وی افزود: تاکنون بیش از ۱۱ میلیارد تومان از محل اعتبارات محوطه‌سازی و درآمدهای اختصاصی دانشگاه برای ساماندهی و توسعه زیرساخت‌های این پهنه امیریه هزینه شده است.
سرپرست دانشگاه بیرجند استفاده از آب تصفیه‌شده برای آبیاری فضای سبز و در مراحل بعدی باغات را از برنامه‌های مرتبط با توسعه این مجموعه عنوان کرد.
موزه علم و فناوری و مرکز اسناد؛ پیوند میراث شوکتیه با تاریخ دانشگاه بیرجند
دکتر خامسان راه‌اندازی موزه علم و فناوری و مرکز اسناد دانشگاه را از طرح‌های شاخص فرهنگی و هویتی دانشگاه دانست و گفت: این مجموعه با هدف حفظ میراث آموزشی و فرهنگی منطقه، معرفی تاریخ دانشگاه بیرجند و ایجاد پیوند میان آموزش، علم و فناوری شکل گرفته است.
وی افزود: در این مسیر، حدود دو هزار مترمربع از فضاهای موجود بازسازی و برای راه‌اندازی این مجموعه آماده شده است. این پروژه با اتکای دانشگاه به منابع و امکانات داخلی پیش رفته و در سال گذشته نیز حدود هشت میلیارد تومان تجهیزات علمی و فناوری برای آن تهیه شده است.
وی با تأکید بر نقش تاریخی مدرسه شوکتیه در تحول آموزشی بیرجند اظهار کرد: نمی‌توان نقش مدرسه شوکتیه را در تغییر جایگاه فرهنگی و آموزشی بیرجند نادیده گرفت. این مدرسه در تبدیل بیرجند به یکی از کانون‌های آموزش و فرهنگ کشور نقش مهمی داشته است و دانشگاه بیرجند تلاش کرده است بخشی از این میراث آموزشی را در قالب موزه و مرکز اسناد حفظ و به نسل‌های جدید معرفی کند.
وی هدف از ایجاد بخش علم و فناوری را آشنایی دانش‌آموزان با مفاهیم پایه علمی از طریق تجربه و بازی دانست و افزود: در این مجموعه، علاوه بر نمایش تاریخ آموزش منطقه و دانشگاه، گالری‌هایی در حوزه علم و فناوری، حیات وحش، منابع طبیعی و نجوم پیش‌بینی شده است تا بازدیدکنندگان، به‌ویژه دانش‌آموزان، با مفاهیم علمی و ظرفیت‌های فناوری آشنا شوند.
سرپرست دانشگاه بیرجند با اشاره به راه‌اندازی مرکز اسناد در کنار موزه بیان کرد: بخشی از اسناد تاریخی و فرهنگی منطقه در مجموعه‌های شخصی و خانه‌های مردم نگهداری می‌شود و به دلیل شرایط نامناسب نگهداری، در معرض آسیب و نابودی قرار دارد. هدف دانشگاه، گردآوری، حفاظت، مرمت و دیجیتال‌سازی این اسناد است.
وی با قدردانی از خانواده مرحوم شریف برای اهدای مجموعه‌ای ارزشمند از نسخ خطی به مرکز اسناد دانشگاه گفت: این مجموعه شامل آثاری از دوره‌های تیموری و صفویه است که از ارزش تاریخی و فرهنگی بالایی برخوردارند. آیین نکوداشت خاندان شریف نیز ۲۶ آبان‌ماه جاری برگزار خواهد شد.
دکتر خامسان افزود: برای حفاظت و مرمت اسناد، آزمایشگاهی تخصصی در حال آماده‌سازی است و دستگاه اسکنر مورد نیاز برای دیجیتال‌سازی اسناد نیز خریداری شده است. در کنار این بخش، مرکز مفاخر و بازنشستگان و فضاها و گالری‌های جانبی نیز در مجموعه پیش‌بینی شده است.
وی با اشاره به پیگیری‌های دانشگاه برای ایجاد شعبه سازمان اسناد و کتابخانه ملی در بیرجند اظهار کرد: با وجود پیگیری‌های انجام‌شده، به دلیل تغییر سیاست‌های سازمان، مجوز لازم برای ایجاد این شعبه صادر نشد؛ ازاین‌رو دانشگاه برای صیانت از میراث مکتوب منطقه، به‌صورت مستقل وارد عمل شد.
سرپرست دانشگاه بیرجند با تأکید بر ضرورت مشارکت دستگاه‌های مسئول در حفاظت از اسناد تاریخی، خواستار حمایت مسئولان استانی از این اقدام شد و پیشنهاد اختصاص سالانه پنج میلیارد تومان برای گردآوری، حفاظت، مرمت و دیجیتال‌سازی اسناد تاریخی منطقه را مطرح کرد.
توسعه مجتمع آموزشی شوکتی؛ از پیش‌دبستانی تا پایان دوره متوسطه
دکتر خامسان در ادامه به برنامه دانشگاه برای توسعه مدارس وابسته به دانشگاه در پردیس شهدا اشاره کرد و گفت: مجتمع آموزشی شوکتی با هدف پوشش دوره‌های آموزشی از پیش‌دبستانی تا پایان متوسطه برنامه‌ریزی شده است.
وی افزود: فعالیت دوره دبستان توسعه یافته و دوره متوسطه اول نیز وارد مرحله اجرا شده است. برای برخی پایه‌ها و دوره‌های آموزشی، از جمله پیش‌دبستانی و پایه نهم، مجوزهای لازم دریافت شده، اما تأخیر در صدور مجوزها امکان آغاز فعالیت همه بخش‌ها را در سال تحصیلی جاری فراهم نکرد.
سرپرست دانشگاه بیرجند ادامه داد: تکمیل مجموعه آموزشی پسرانه در پردیس شهدا برای مهرماه سال آینده در برنامه قرار دارد و درباره راه‌اندازی مدرسه دخترانه نیز برنامه‌ریزی‌هایی در حال انجام است تا با فراهم شدن شرایط، امکان انتقال دانش‌آموزان دختر به داخل پردیس و فعالیت این مدرسه فراهم شود.
باغ امیرآباد؛ ظرفیت تاریخی و طبیعی با کاربری‌های آموزشی، فرهنگی و رفاهی
دکتر خامسان باغ امیرآباد را از ظرفیت‌های ارزشمند شرق کشور دانست و با اشاره به ویژگی‌های طبیعی آن اظهار کرد: یکی از ویژگی‌های کم‌نظیر این باغ، وجود دو مظهر قنات در محدوده آن است؛ یکی قنات آب شور دانشگاه که مبدأ آن در محدوده فرودگاه قرار دارد و دیگری قنات آب شیرین روستای امیرآباد است.
وی با بیان اینکه برنامه‌ریزی برای ساماندهی و توسعه باغ امیرآباد از سال ۱۳۹۸ آغاز شده است، افزود: این مجموعه در سه بخش اصلی دنبال می‌شود؛ بخش نخست، باغ آموزشی است که در اختیار دانشکده کشاورزی قرار دارد؛ بخش دوم، مجتمع فرهنگی و رفاهی دانشگاه است که فعالیت خود را آغاز کرده و امکان رزرو آن برای افراد خارج از دانشگاه نیز فراهم شده است.
دکتر خامسان ادامه داد: بخش سوم این مجموعه با مشارکت بخش خصوصی در محدوده چهارکاج در حال تکمیل است و پیش‌بینی می‌شود طی دو ماه آینده به بهره‌برداری برسد. دانشگاه تلاش دارد با توسعه این ظرفیت‌ها، خدمات بیشتری به دانشگاهیان، شهروندان و مردم منطقه ارائه کند.
بازارچه نوآوری و رویش؛ استقرار ۳۰ واحد فناور در خوابگاه سابق ابوذر
سرپرست دانشگاه بیرجند با تشریح برنامه‌های دانشگاه در حوزه فناوری و نوآوری گفت: یکی از اقدامات انجام‌شده، تغییر کاربری خوابگاه سابق ابوذر بود که پیش‌تر محل اسکان حدود ۳۰۰ دانشجوی پسر بود. پس از انتقال دانشجویان به پردیس شوکت‌آباد، این مجموعه بازسازی و با عنوان «بازارچه نوآوری و رویش» به فضایی برای استقرار واحدهای فناور تبدیل شد.
وی افزود: در حال حاضر حدود ۳۰ واحد فناور در این مرکز مستقر شده‌اند و ظرفیت پذیرش حدود ۲۰ واحد دیگر نیز وجود دارد.
وی با اشاره به انتخاب دانشگاه بیرجند در طرح پایلوت مراکز رشد و نوآوری نوین اظهار کرد: از میان حدود ۱۰۰ دانشگاه کشور، ۲۰ دانشگاه برای اجرای آزمایشی این طرح انتخاب شده‌اند که دانشگاه بیرجند نیز در میان آن‌ها قرار دارد.
وی ادامه داد: در چارچوب این طرح، حمایت‌های مالی مرحله‌ای شامل پنج، ۲۰ و ۵۰ میلیارد تومان برای دانشگاه‌های منتخب پیش‌بینی شده است و در مرحله نهایی پنج دانشگاه انتخاب خواهند شد. امیدواریم با توجه به اقدامات انجام‌شده در بازارچه نوآوری و رویش، دانشگاه بیرجند در جمع این پنج دانشگاه قرار گیرد.
اعلام تعهد شفاهی ۱.۵ همتی برای ایجاد پردیس علم و فناوری
سرپرست دانشگاه بیرجند از برنامه‌ریزی برای ایجاد پردیس علم و فناوری با مشارکت بخش خصوصی خبر داد و گفت: جلسات متعددی برای شکل‌گیری این مجموعه برگزار شده و تاکنون حدود یک‌ونیم همت تعهد شفاهی سرمایه‌گذاری برای اجرای طرح اعلام شده است.
وی با اشاره به ضرورت رفع برخی موانع اداری برای نهایی‌شدن این طرح افزود: در صورت رفع مشکلات و تحقق سرمایه‌گذاری‌های پیش‌بینی‌شده، این پروژه می‌تواند ظرفیت مهمی برای توسعه فعالیت‌های فناورانه و حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان در استان باشد.
وی همچنین از اخذ مجوز اختصاص حدود ۱۰ هکتار زمین برای استقرار واحدهای صنعتی و فناور خبر داد و اظهار کرد: این زمین با هدف فراهم‌کردن زمینه فعالیت و توسعه شرکت‌های دانش‌بنیان و واحدهای فناور در نظر گرفته شده است.
وی توسعه واحدهای فناور، حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان، ایجاد پردیس علم و فناوری و گسترش همکاری با بخش خصوصی را از مسیرهای تبدیل ظرفیت علمی دانشگاه به ارزش اقتصادی و کمک به حل مسائل منطقه دانست.
محوطه‌سازی پردیس‌ها و طراحی سه المان به مناسبت پنجاهمین سال آغاز فعالیت دانشگاه
دکتر خامسان با اشاره به اقدامات انجام‌شده در حوزه زیباسازی و توسعه فضاهای دانشگاهی گفت: در پردیس‌های شوکت‌آباد و امیرآباد طرح‌های متعددی در زمینه محوطه‌سازی اجرا شده و برای پنجاهمین سالگرد آغاز فعالیت آموزشی دانشگاه نیز سه المان شاخص طراحی شده است.
وی افزود: یکی از این المان‌ها نصب شده و دو المان دیگر در حال ساخت است. در مجموع، طی سال گذشته حدود ۵۰ میلیارد تومان برای محوطه‌سازی و توسعه فضاهای دانشگاه هزینه شده است.
دانشگاه بیرجند با حدود ۱۲ هزار دانشجو به استقبال سال تحصیلی جدید می‌رود
سرپرست دانشگاه بیرجند با ارائه آماری از وضعیت دانشجویی دانشگاه اظهار کرد: در زمان برگزاری نشست، حدود هشت هزار و ۸۳۰ دانشجو در سه مقطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری ثبت‌نام کرده و مشغول به تحصیل بودند.
وی افزود: حدود ۶۹۵ دانشجوی جدید کارشناسی ارشد نیز پذیرش شده‌اند که ثبت‌نام آن‌ها در حال انجام است و کلاس‌هایشان آغاز شده است. همچنین حدود دو هزار و ۴۰۰ دانشجوی کارشناسی پذیرش شده‌اند که با ورود آنان، جمعیت دانشجویی دانشگاه تا پایان ماه به حدود ۱۲ هزار نفر خواهد رسید.
دکتر خامسان با اشاره به ترکیب جمعیتی دانشجویان گفت: حدود ۲۵ درصد دانشجویان در مقاطع تحصیلات تکمیلی مشغول به تحصیل هستند و حدود ۶۰ درصد جمعیت دانشجویی دانشگاه را بانوان تشکیل می‌دهند. همچنین ۲۲۷ دانشجوی بین‌الملل از کشورهای افغانستان و نیجریه در دانشگاه بیرجند تحصیل می‌کنند.
وی با تأکید بر اهمیت دانش‌آموختگی به‌موقع به‌عنوان یکی از شاخص‌های ارزیابی دانشگاه‌ها افزود: بر اساس شاخص‌های مورد توجه در نظام‌های رتبه‌بندی، انتظار می‌رود دانشجویان کارشناسی و دکتری در هشت نیمسال و دانشجویان کارشناسی ارشد در چهار نیمسال تحصیل خود را به پایان برسانند. طولانی‌شدن مدت تحصیل بر ارزیابی دانشگاه اثر می‌گذارد و دانشگاه بیرجند تلاش می‌کند با برنامه‌ریزی مناسب، ماندگاری دانشجویان را کاهش و روند دانش‌آموختگی به‌موقع را تقویت کند.
حق شهروندی دانشجویان در استفاده از حمل‌ونقل عمومی؛ مطالبه دانشگاه از مدیریت شهری
در بخش پرسش و پاسخ نشست، موضوع سرویس‌های حمل‌ونقل دانشجویان و تعامل دانشگاه با شهرداری بیرجند از محورهای مورد توجه خبرنگاران بود.
دکتر احمد خامسان با اشاره به افزایش هزینه‌های سرویس‌های اختصاصی دانشجویی گفت: هزینه پیشنهادی برای هر دستگاه اتوبوس در سال جاری به حدود ۳۵۰ میلیون تومان در ماه رسیده است و تأمین ناوگان مورد نیاز با این هزینه، بار مالی سنگینی بر دانشگاه تحمیل می‌کند.
وی با بیان اینکه بیش از ۹۵ درصد دانشجویان استفاده‌کننده از اتوبوس، شهروندان بیرجند هستند، افزود: دانشگاه بیرجند حدود ۱۲ هزار دانشجو دارد و حضور این جمعیت علاوه بر ظرفیت علمی و فرهنگی، در رونق اقتصادی شهر نیز مؤثر است. انتظار دانشگاه این است که دانشجویان نیز مانند دیگر شهروندان امکان استفاده از خدمات حمل‌ونقل عمومی را داشته باشند.
سرپرست دانشگاه بیرجند با اشاره به تجربه برخی دانشگاه‌ها از جمله دانشگاه‌های قوچان و بجنورد در استفاده دانشجویان از ناوگان عمومی شهری اظهار کرد: می‌توان با تعیین بلیت مشخص برای دانشجویان، امکان استفاده آنان از اتوبوس‌های شهری را فراهم کرد و در صورت وجود محدودیت، دست‌کم خدمات حمل‌ونقل تا میدان شهید برازنده ارائه شود.
وی تأکید کرد: دانشگاه با محدودیت منابع مالی روبه‌روست و امکان تأمین هزینه‌های سنگین سرویس اختصاصی برای همه مسیرها را ندارد؛ ازاین‌رو انتظار می‌رود مدیریت شهری نیز نقش دانشجویان را در توسعه و اقتصاد بیرجند به رسمیت بشناسد.
دکتر محمدحسین خسروی، معاون اداری و مالی دانشگاه بیرجند نیز در این زمینه با تأکید بر ضرورت مشارکت مجموعه مدیریت شهری گفت: مطالبه دانشگاه این نیست که شهرداری به‌تنهایی هزینه سرویس‌دهی به دانشجویان را بر عهده بگیرد، بلکه انتظار می‌رود سایر نهادهای مسئول، از جمله استانداری و دستگاه‌های مرتبط با مدیریت شهری، برای حل این مسئله مشارکت کنند.
وی با اشاره به تأثیر حضور دانشجویان بر اقتصاد و فرهنگ شهرها افزود: تجربه دانشکده فردوس با حدود ۳۴۰ تا ۳۵۰ دانشجو نشان می‌دهد حتی حضور چندصد دانشجو نیز می‌تواند بر فعالیت اقتصادی شهر اثرگذار باشد؛ به‌گونه‌ای که هنگام طرح موضوع غیرحضوری‌شدن فعالیت دانشکده، کسبه شهر پیگیر وضعیت حضور دانشجویان بودند.
دکتر خسروی با بیان اینکه دانشجویان بومی نیز مانند سایر شهروندان حق استفاده از خدمات حمل‌ونقل عمومی را دارند، اظهار کرد: دانشجویی که از محدوده ابوذر برای عزیمت به دانشگاه از اتوبوس استفاده می‌کند، از نظر حق بهره‌مندی از خدمات شهری تفاوتی با دیگر شهروندانی ندارد که از همان محدوده به سایر نقاط شهر سفر می‌کنند.
وی با قدردانی از همکاری شهرداری بیرجند گفت: تعاملاتی برای حل مسئله در جریان است، اما درباره نحوه ارائه خدمات و چارچوب همکاری‌ها همچنان چالش‌هایی وجود دارد. دانشگاه برای سرویس‌هایی که به‌صورت اختصاصی در اختیار آن قرار می‌گیرد، از جمله مسیر خوابگاه توحید به دانشگاه و سرویس‌های مستقیم از امیرآباد به پردیس دانشگاه، اصل اختصاصی‌بودن خدمات را می‌پذیرد و برای تأمین آن‌ها وارد مذاکره و فرآیند عقد قرارداد می‌شود.
معاون اداری و مالی دانشگاه بیرجند افزود: درباره استفاده دانشجویان از خدمات عمومی اتوبوس‌رانی، موضوع اصلی به‌رسمیت‌شناختن حق شهروندی آنان است. در همین زمینه، پیشنهادهایی از سوی شهرداری مطرح شده و پیگیری برای بررسی و نهایی‌شدن چارچوب همکاری‌ها ادامه دارد. صبح روز نشست نیز پیامی از سوی معاون حمل‌ونقل شهری شهرداری دریافت شده بود که در آن اعلام شده بود قراردادها برای دانشگاه ارسال خواهد شد.
محدودیت منابع مالی و ضرورت اولویت‌بندی هزینه‌های دانشگاه
دکتر احمد خامسان در پاسخ به پرسشی درباره وضعیت اعتبارات دانشگاه اظهار کرد: در سال گذشته تنها ۸۸ درصد اعتبارات مصوب دانشگاه تخصیص یافت و ۱۲ درصد اعتبار پیش‌بینی‌شده پرداخت نشد؛ این در حالی است که در سال‌های گذشته میزان تخصیص اعتبارات دانشگاه‌ها معمولاً بیش از ۱۰۰ درصد بود.
وی با اشاره به دشوارترشدن شرایط مالی دانشگاه‌ها افزود: کاهش منابع و محدودیت اعتبارات، اجرای برنامه‌ها را با چالش مواجه کرده است و دانشگاه در سال جاری نیز با پیش‌بینی کسری بودجه روبه‌روست. در چنین شرایطی، امکان پذیرش هزینه‌های سنگین خارج از اولویت وجود ندارد و منابع باید با توجه به ضرورت‌ها و اولویت‌های دانشگاه مدیریت شود.
توضیحات سرپرست دانشگاه درباره اراضی موقوفه و سوابق حقوقی زمین‌های دانشگاه
سرپرست دانشگاه بیرجند در پاسخ به پرسشی درباره وضعیت اراضی موقوفه دانشگاه و شهرک فرهیختگان، بر ضرورت تفکیک میان اراضی مرتبط با موقوفه شوکت‌آباد و زمین‌هایی که دانشگاه از منابع طبیعی و بنیاد مستضعفان خریداری کرده است، تأکید کرد.
وی با اشاره به پیشینه شکل‌گیری دانشگاه گفت: در زمان تصمیم‌گیری برای راه‌اندازی دانشگاه بیرجند، قراردادی ۹۹ ساله با حضور ۱۳ نفر از بزرگان شهر درباره واگذاری روستای شوکت‌آباد و اراضی اطراف آن به دانشگاه منعقد شد. این قرارداد در ارتباط با موقوفات شوکت‌آباد و با توجه به پیشینه و نیت واقف مطرح بوده است.
دکتر خامسان با تأکید بر ضرورت بررسی اسناد و سوابق حقوقی اراضی افزود: زمین‌هایی که دانشگاه در اختیار دارد، از منابع طبیعی و بنیاد مستضفان خریداری شده و دارای اسناد مالکیت است؛ بنابراین در بررسی موضوع باید میان این اراضی و زمین‌های مرتبط با موقوفه تفکیک قائل شد.
دانشگاه بیرجند؛ مسئولیت‌پذیر در قبال توسعه فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی استان
دکتر خامسان در پاسخ به پرسشی درباره نقش دانشگاه در حل مسائل اساسی استان، از جمله اشتغال، توسعه فعالیت‌های دانش‌بنیان و ارتباط با بخش خصوصی، گفت: دانشگاه بیرجند علاوه بر مأموریت‌های آموزشی و پژوهشی، نسبت به توسعه فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی استان نیز احساس مسئولیت می‌کند.
وی توسعه واحدهای فناور، حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان، ایجاد پردیس علم و فناوری، فراهم‌کردن زمینه سرمایه‌گذاری بخش خصوصی و تقویت ارتباط دانشگاه با صنایع و معادن را از جمله مسیرهایی دانست که می‌تواند ظرفیت علمی دانشگاه را به ارزش اقتصادی تبدیل کند و در حل مسائل منطقه مؤثر باشد.
سرپرست دانشگاه بیرجند در پایان با تأکید بر ضرورت استمرار ارتباط دانشگاه و رسانه‌ها، از اصحاب رسانه خواست با معرفی ظرفیت‌ها، دستاوردها و مسائل دانشگاه، زمینه مطالبه‌گری اجتماعی و تعامل سازنده دستگاه‌ها برای توسعه استان را تقویت کنند.
ارتقای جایگاه دانشگاه بیرجند به رتبه نهم دانشگاه‌های سبز کشور
در ادامه این نشست، دکتر مرضیه ثاقب‌جو، معاون پژوهش، فناوری و نوآوری دانشگاه بیرجند، با تشریح دستاوردهای این حوزه، از ارتقای جایگاه دانشگاه در رتبه‌بندی بین‌المللی دانشگاه‌های سبز (گرین‌متریک) خبر داد و گفت: دانشگاه بیرجند در سال ۲۰۲۲ در میان دانشگاه‌های کشور رتبه ۳۵ را کسب کرده بود که این جایگاه در سال ۲۰۲۵ به رتبه ۱۹ و در سال ۲۰۲۶ به رتبه نهم ارتقا یافت.
وی با اشاره به شاخص‌های این رتبه‌بندی افزود: محیط و زیرساخت، انرژی و تغییرات اقلیمی، مدیریت پسماند، مدیریت آب، حمل‌ونقل و آموزش و پژوهش از جمله معیارهای ارزیابی دانشگاه‌ها در رتبه‌بندی گرین‌متریک هستند.
دکتر ثاقب‌جو با بیان اینکه پس از وقفه‌ای سه‌ساله، دانشگاه بیرجند در سال ۲۰۲۵ بار دیگر در این رتبه‌بندی شرکت کرد، اظهار کرد: با تشکیل کارگروه رصد رتبه دانشگاه، تلاش شد عملکردها و دستاوردهای دانشگاه با دقت و کیفیت بیشتری به مراجع ارزیابی ارائه شود؛ زیرا بخشی از اقدامات دانشگاه به دلیل ارائه‌نشدن مناسب اطلاعات، در ارزیابی‌ها به‌درستی منعکس نمی‌شد.
وی ارتقای جایگاه دانشگاه در سال ۲۰۲۶ را حاصل تلاش مجموعه دانشگاه در کنار اصلاح و بهبود سیاست‌ها و عملکردها در حوزه‌های مرتبط با دانشگاه سبز دانست.
نمایه‌شدن دو نشریه دانشگاه در اسکوپوس؛ فراهم‌شدن امکان نمایه‌سازی حدود ۴۵۰ مقاله ایرانی
معاون پژوهش، فناوری و نوآوری دانشگاه بیرجند، نمایه‌شدن دو نشریه علمی دانشگاه در پایگاه استنادی اسکوپوس را از دیگر دستاوردهای مهم این حوزه برشمرد و گفت: دانشگاه بیرجند طی حدود ۱۰ ماه اخیر موفق شد جایگاه دو نشریه علمی خود را که هر دو در حوزه کشاورزی فعالیت دارند، ارتقا دهد و آن‌ها را در پایگاه بین‌المللی اسکوپوس نمایه کند.
وی با اشاره به فعالیت یکی از این نشریات در حوزه پژوهش‌های زعفران افزود: ورود این دو نشریه به اسکوپوس علاوه بر ارتقای اعتبار و شهرت علمی دانشگاه، زمینه نمایه‌شدن حدود ۴۵۰ مقاله پژوهشگران ایرانی را در این پایگاه فراهم کرده است؛ موضوعی که با توجه به محدودیت‌ها و دشواری‌های انتشار مقالات پژوهشگران ایرانی در مجلات بین‌المللی، دستاوردی ارزشمند به شمار می‌رود.
دکتر ثاقب‌جو همچنین از افزایش دو برابری انتشار کتاب در دانشگاه بیرجند خبر داد و اظهار کرد: در نیمه نخست سال جاری، تعداد کتاب‌های منتشرشده دانشگاه در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته دقیقاً دو برابر شده است. اصلاحات ساختاری، تسهیل فرآیندها و چابک‌سازی آیین‌نامه‌های حوزه پژوهش و انتشارات از عوامل مؤثر در این افزایش بوده است.
مشارکت کارکنان غیرهیئت‌علمی در فعالیت‌های پژوهشی؛ آیین‌نامه‌ای که در دانشگاه بیرجند اجرایی شد
معاون پژوهش، فناوری و نوآوری دانشگاه بیرجند با اشاره به اصلاح و تدوین آیین‌نامه‌های حمایتی در حوزه پژوهش گفت: یکی از اقدامات مهم دانشگاه، تدوین آیین‌نامه مشارکت پژوهشی کارکنان غیرهیئت‌علمی است؛ زیرا معتقدیم این کارکنان از ستون‌های پنهان دانشگاه هستند و می‌توانند در ارتقای جایگاه علمی و پژوهشی آن نقش مؤثری داشته باشند.
وی افزود: این آیین‌نامه در بهمن‌ماه سال ۱۴۰۴ به تأیید هیئت‌امنا رسید و اکنون در مرحله اجرا قرار دارد. در روزهای اخیر نیز نامه‌ای از معاونت پژوهشی وزارت علوم درباره امکان مشارکت کارکنان غیرهیئت‌علمی دانشگاه‌ها در فعالیت‌های پژوهشی دریافت شد؛ در حالی که دانشگاه بیرجند حدود هشت ماه پیش این اقدام را انجام داده و آیین‌نامه آن را اجرایی کرده است.
دکتر ثاقب‌جو با اشاره به فعالیت مدیران و کارشناسان حوزه پژوهش، مرکز علم‌سنجی و کتابخانه مرکزی دانشگاه در زمینه ارزیابی عملکرد علمی اظهار کرد: ارتباط مناسبی با کارشناسان مؤسسه استنادی و پایش علم و فناوری جهان اسلام (ISC) برقرار شده و پیگیری‌های مستمری برای رصد و ارتقای جایگاه علمی دانشگاه انجام می‌شود.
پژوهش؛ از گسترش مرزهای دانش تا حل مسائل منطقه‌ای و ملی
معاون پژوهش، فناوری و نوآوری دانشگاه بیرجند در پاسخ به پرسش‌هایی درباره میزان اثرگذاری فعالیت‌های پژوهشی گفت: تولید مقاله علمی تنها با یک شاخص قابل ارزیابی نیست. بخشی از اهداف انتشار مقالات، گسترش مرزهای دانش و مشارکت پژوهشگران در توسعه دانش جهانی است و میزان استناد به مقالات اعضای هیئت‌علمی در آثار علمی دیگر پژوهشگران می‌تواند نشان‌دهنده میزان تأثیرگذاری آن‌ها باشد.
وی افزود: بخشی دیگر از پژوهش‌های دانشگاه با هدف حل مسائل و مشکلات منطقه‌ای و ملی انجام می‌شود؛ بنابراین نمی‌توان همه فعالیت‌های پژوهشی را صرفاً با میزان استناد یا یک شاخص واحد ارزیابی کرد.
دکتر ثاقب‌جو با تأکید بر ضرورت تقویت ارتباط دانشگاه با جامعه و صنعت اظهار کرد: مدیران دانشگاه و اعضای هیئت‌علمی بازدیدهای تخصصی متعددی از مجموعه‌های صنعتی و معدنی داشته‌اند و بخشی دیگر از این بازدیدها نیز در دست برنامه‌ریزی است.
وی با تأکید بر نقش اعتماد متقابل در توسعه همکاری‌ها گفت: دانشگاه برای تقویت ارتباط با جامعه و صنعت تلاش می‌کند، اما انتظار دارد سازمان‌ها، معادن و صنایع نیز در اجرای پروژه‌های بزرگ و کلان خود، بیش از گذشته از ظرفیت علمی و تخصصی دانشگاه استفاده کنند و این پروژه‌ها را به خارج از دانشگاه منتقل نکنند.
معاون پژوهش، فناوری و نوآوری دانشگاه بیرجند از اصحاب رسانه خواست با معرفی توانمندی‌های علمی و پژوهشی دانشگاه، در تقویت اعتماد جامعه و صنایع به ظرفیت‌های دانشگاه نقش‌آفرینی کنند.
رتبه نهم دانشگاه بیرجند در فعالیت‌های فرهنگی و اجتماعی دانشگاه‌های کشور
در بخش دیگری از نشست، دکتر محمدحسین سالاری‌فر، معاون فرهنگی و اجتماعی دانشگاه بیرجند، گزارشی از فعالیت‌ها و دستاوردهای این حوزه ارائه کرد و گفت: بر اساس آخرین رتبه‌بندی معاونت فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم، دانشگاه بیرجند در میان ۱۲۰ دانشگاه کشور رتبه نهم را در فعالیت‌های فرهنگی و اجتماعی کسب کرده است.
وی با اشاره به ظرفیت تشکیلاتی دانشگاه در حوزه فعالیت‌های دانشجویی اظهار کرد: دانشگاه بیرجند دارای ۱۲۳ تشکل دانشجویی، ۵۵ انجمن علمی دانشجویی، ۲۲ کانون فرهنگی و هنری، ۴۶ نشریه دانشجویی و دو تشکل اسلامی است.
دکتر سالاری‌فر افزود: در بازه زمانی یک‌ساله مورد ارزیابی، یک‌هزار و ۳۵۳ فعالیت فرهنگی و اجتماعی در دانشگاه اجرا شده است. دانشگاه بیرجند از نظر نسبت تعداد انجمن‌های علمی به جمعیت دانشجویی رتبه شانزدهم کشور و از نظر تعداد استادان مشاور انجمن‌های علمی متناسب با جمعیت دانشجویی، رتبه نخست را به دست آورده است.
بیش از ۲۰۰ شب گفت‌وگو در میدان مادر؛ طرحی برای تعامل دانشگاه با جامعه
معاون فرهنگی و اجتماعی دانشگاه بیرجند با اشاره به برنامه میز گفت‌وگوی دانشگاهیان در میدان مادر بیرجند گفت: این برنامه با حمایت مالی و پشتیبانی دانشگاه، بیش از ۲۰۰ شب برگزار شده و در آن، موضوعات تخصصی و مسائل مرتبط با جنگ و دوران پس از جنگ مورد بحث و تبادل نظر قرار گرفته است.
وی با قدردانی از حمایت هیئت‌رئیسه دانشگاه از این برنامه، تداوم آن را با وجود محدودیت‌های مالی دانشگاه، حاصل همراهی و پشتیبانی مجموعه مدیریتی دانست.
دکتر سالاری‌فر همچنین به برگزاری جشن آغاز سال تحصیلی و برنامه‌های مرتبط با دانشجویان اشاره کرد و افزود: جشن آغاز سال تحصیلی هم‌زمان با میلاد حضرت زینب(س) در سالن امید دانشگاه برگزار شد و بیش از یک‌هزار و ۲۰۰ دانشجو در آن حضور داشتند.
وی از برگزاری آیین فارغ‌التحصیلی دانشجویان بین‌الملل دانشگاه در سوم آبان‌ماه خبر داد و گفت: این مراسم با حضور دانشجویان بین‌الملل، نمایندگان دفتر وزارت امور خارجه و سرکنسول افغانستان در مشهد برگزار شد.
معاون فرهنگی و اجتماعی دانشگاه بیرجند با اشاره به برپایی نمایشگاه دستاوردها و محصولات دانشجویی در سالن امید اظهار کرد: این نمایشگاه از روز شنبه آغاز شده و تا روز سه‌شنبه ادامه دارد.
وی افزود: هم‌زمان با روز پایانی نمایشگاه، جشنواره غذاهای محلی خراسان جنوبی و غذاهای بومی اقوام مختلف دانشجویان دانشگاه بیرجند نیز برگزار می‌شود.
نشست خبری دانشگاه بیرجند با حضور سرپرست دانشگاه، معاونان اداری و مالی، پژوهش، فناوری و نوآوری و فرهنگی و اجتماعی و جمعی از خبرنگاران و اصحاب رسانه استان برگزار شد و در آن، ضمن ارائه گزارش عملکرد و برنامه‌های دانشگاه، پرسش‌های خبرنگاران درباره مسائل آموزشی، پژوهشی، فرهنگی، رفاهی، مالی و اجتماعی دانشگاه پاسخ داده شد.
نظر شما :